این روزها، كودكان ما سؤالاتی میپرسند كه پاسخ دادن به آنها حتی برای ما بزرگترها هم سخت است. سكوت میكنیم، جواب سرسری میدهیم، یا از عصبانیت داد میزنیم. اما این سؤالات، فریاد بیصدای ترس آنهاست.
به گزارش روابط عمومی رادیو سلامت، چرا كودكان این روزها مدام سؤال میكنند؟ «چرا اون صدا میاد؟»، «چرا ما رو میزنن؟»، «اونایی كه مردن كجان؟»، «ما هم میمیریم؟»، «كی تموم میشه؟»
كودكان با این پرسش ها در جستجوی امنیت، پردازش ترس و جلب توجه و حمایت هستند.
1. جستجوی امنیت
وقتی كودك میپرسد «ما هم میمیریم؟»، دنبال اطلاعات نیست. دنبال این است كه بشنود؛ «نه عزیزم، تو در امانی.»
2. نیاز به پیشبینیپذیری
ذهن كودك از هرجومرج بیزار است. با سؤال كردن، میخواهد دنیای آشفته اطراف را برای خودش مرتب كند.
3. پردازش ترس
سؤال كردن، راه كودك برای تخلیه ترس است. مثل بزرگترها كه حرف میزنیم، كودك سؤال میكند.
4. جلب توجه و حمایت
وقتی اوضاع خراب است، كودك با سؤال كردن مطمئن میشود كه هنوز هستیم، هنوز پاسخش را میدهیم، هنوز مراقبش هستیم.
اصول طلایی پاسخ به سؤالات كودكان را فراموش نكنید.
اصل 1: اول احساس را ببین، بعد سؤال را جواب بده
كودك نمیپرسد «چرا جنگ است؟» او میپرسد «آیا من در امانم؟»
قبل از جواب، در آغوشش بگیرید و بگوید «میبینم كه نگرانی. بیا بغلم.»
اصل 2: صادق باش، اما متناسب با سن،
نگوید«هیچی نیست، نترس» (دروغ را میفهمد)
نگوید « بمب میزنند، ممكنه بمیریم» (وحشتزده میشود)
بگوید «بله صداهای بلند میاد. این صداها برای جنگ. اما من اینجام و مراقبتم.»
اصل 3: جواب كوتاه بدهد، توضیح اضافی ندهید.
كودك تا جواب سؤالش را نگیرد، رها نمیكند. اما جواب كه گرفت، معمولاً قانع میشود. نیازی به تحلیل سیاسی یا توضیح جزئیات نیست.
اصل 4: اگر نمیدانید، بگوید نمیدانم
كی جنگ تموم می شود؟ «نمیدونم عزیزم. كاش میدونستم. اما تا تموم بشه، من پیشتم.»
اصل 5: احساساتش را تأیید كن
«میترسم.». «حق داری بترسی. این صداها واقعاً ترسناكه. منم یه كم میترسم، اما با هم قویتریم.
به یاد داشته باید جملاتی را كه نباید بگوییم:«بس كن دیگه، اعصاب ما رو خرد كردی»«چرا انقدر سؤال میكنی؟»،«هیچی نشده، نترس»،«بزرگ كه شدی میفهمی» و «ببین فلانی نمیترسه، تو هم نترس».